De Belastingdienst werkt aan de invoering van het fiscaal inzagerecht. Hierdoor krijgen ondernemers stapsgewijs meer inzicht in De Belastingdienst gaat het fiscaal inzagerecht stapsgewijs invoeren. Dit betekent dat belastingplichtigen, waaronder ondernemers, in de toekomst meer inzicht moeten krijgen in hun eigen fiscale dossier. Het gaat daarbij om informatie die de Belastingdienst gebruikt bij de behandeling van fiscale zaken, zoals aangiften, aanslagen, beschikkingen en andere fiscale correspondentie.
In de Kamerbrief“Herijking Fiscaal Inzagerecht” van 29 juni 2026 licht de staatssecretaris van Financiën toe dat het fiscaal inzagerecht niet in één keer volledig kan worden ingevoerd. De reden daarvoor is dat fiscale informatie binnen de Belastingdienst op dit moment verspreid is over verschillende systemen en dat een zorgvuldig toegankelijk fiscaal dossier meer vraagt dan alleen een technische aanpassing. Ook moeten stukken in bepaalde gevallen worden beoordeeld op onder meer relevantie en privacygevoelige informatie.
Wat is het fiscaal inzagerecht?
Het fiscaal inzagerecht is bedoeld om belastingplichtigen meer inzicht te geven in hun eigen fiscale dossier. Voor ondernemers kan dat belangrijk zijn, omdat zij dan beter kunnen zien welke informatie bij de Belastingdienst bekend is en welke gegevens een rol spelen bij fiscale besluiten.
Denk bijvoorbeeld aan:
- ingediende aangiften;
- opgelegde aanslagen;
- beschikkingen;
- brieven en andere officiële correspondentie;
- op termijn mogelijk ook informatie over de behandeling van een dossier.
Het doel van het inzagerecht is meer transparantie. Volgens de Kamerbrief draagt transparantie bij aan een betere positie van belastingplichtigen, meer uitlegbaarheid van besluitvorming en meer vertrouwen in de overheid. [tweedekamer.nl], [berthub.eu]
Waarom wordt het fiscaal inzagerecht gefaseerd ingevoerd?
Een volledige invoering op korte termijn blijkt niet goed uitvoerbaar. De Belastingdienst werkt met veel verschillende systemen waarin informatie niet altijd centraal of op dezelfde manier is vastgelegd. Daardoor kan niet direct één volledig digitaal fiscaal dossier beschikbaar worden gesteld.
Daarnaast is het fiscale dossier breder dan alleen aangiften en aanslagen. In dossiers kunnen ook interne stukken, berekeningen, correspondentie en behandelgegevens voorkomen. Voordat dergelijke informatie kan worden gedeeld, moet zorgvuldig worden beoordeeld welke stukken onder het inzagerecht vallen en of bepaalde gegevens moeten worden afgeschermd, bijvoorbeeld vanwege privacy. [taxence.nl], [tweedekamer.nl]
Daarom kiest de overheid voor een stapsgewijze invoering. Het fiscale dossier wordt de komende jaren geleidelijk verder opgebouwd en digitaal toegankelijker gemaakt.
Fase 1: vanaf 2026
De eerste fase start vanaf 2026. In deze fase ligt de nadruk vooral op formele communicatie en documenten. Daarbij gaat het om stukken zoals aanslagen, beschikkingen en ingediende formulieren.
Volgens de beschikbare informatie begint de invoering bij de omzetbelasting. Dat is voor veel ondernemers relevant, omdat zij periodiek btw-aangifte doen en regelmatig correspondentie met de Belastingdienst kunnen ontvangen over hun btw-positie. [taxence.nl], [ey.com]
Voor ondernemers betekent dit dat zij naar verwachting stap voor stap meer digitaal inzicht krijgen in formele fiscale documenten die met hun aangiften en aanslagen samenhangen.
Fase 2: vanaf 2029
Vanaf 2029 moet het inzagerecht verder worden uitgebreid. In deze fase gaat het niet alleen meer om formele documenten, maar ook om meer inzicht in de behandeling van individuele dossiers en de onderbouwing van besluiten.
Dat kan bijvoorbeeld relevant zijn wanneer een ondernemer vragen krijgt van de Belastingdienst, wanneer een aangifte nader wordt beoordeeld of wanneer er discussie ontstaat over een fiscale positie.
Let op: dit betekent niet dat vanaf 2029 automatisch alle interne informatie volledig zichtbaar wordt. De precieze invulling blijft afhankelijk van wetgeving, uitvoerbaarheid en de verdere inrichting door de Belastingdienst. [taxence.nl], [futd.nl]
Fase 3: vanaf 2032
Vanaf 2032 is het doel om toe te werken naar een meer integraal en samenhangend fiscaal dossier. Daarmee wordt bedoeld dat belastingplichtigen uiteindelijk een breder beeld moeten kunnen krijgen van hun fiscale dossier.
In de publicaties wordt aangegeven dat het vanaf 2032 moet gaan om een integraal dossier, waarbij ook interne zaakstukken en gemaakte afwegingen in beeld kunnen komen, voor zover dat wettelijk mogelijk is. [nlfiscaal.nl], [futd.nl]
Ook hier geldt dat de exacte omvang van het inzagerecht afhankelijk blijft van de wettelijke grenzen en praktische uitvoerbaarheid.
Wat betekent dit voor MKB-ondernemers?
Voor MKB-ondernemers is het fiscaal inzagerecht vooral belangrijk omdat het kan zorgen voor meer duidelijkheid over de eigen fiscale positie. Ondernemers krijgen op termijn beter zicht op de gegevens die bij de Belastingdienst bekend zijn en kunnen daardoor sneller controleren of die gegevens overeenkomen met de eigen administratie.
Dat kan helpen bij:
- het controleren van aangiften;
- het bewaren van fiscale correspondentie;
- het voorbereiden op vragen van de Belastingdienst;
- het onderbouwen van gemaakte keuzes;
- het signaleren van mogelijke verschillen tussen de administratie en het fiscale dossier.
Vooral bij btw, inkomstenbelasting en vennootschapsbelasting blijft het belangrijk dat de administratie volledig en goed onderbouwd is. Het feit dat er meer inzage komt, betekent namelijk niet dat de administratieve verplichtingen minder belangrijk worden. Integendeel: hoe meer informatie inzichtelijk wordt, hoe belangrijker het is dat de administratie aansluit op de ingediende aangiften.
Belang van een goede administratie
Een goed bijgehouden administratie blijft de basis. Ondernemers doen er verstandig aan om aangiften, aanslagen, beschikkingen, betaalbewijzen, facturen, contracten en correspondentie overzichtelijk te bewaren.
Ook fiscale standpunten moeten goed worden vastgelegd. Denk bijvoorbeeld aan keuzes rondom btw-aftrek, investeringen, privégebruik, zakelijke kosten, internationale transacties of suppleties. Als daar later vragen over komen, is het belangrijk dat duidelijk is waarom een keuze is gemaakt en op welke stukken die keuze is gebaseerd.
Het fiscaal inzagerecht kan ondernemers in de toekomst helpen om het dossier van de Belastingdienst beter naast de eigen administratie te leggen. Daarmee kunnen verschillen eerder worden ontdekt en besproken.
Praktische tip voor ondernemers
Zorg ervoor dat uw administratie niet alleen compleet is, maar ook goed controleerbaar. Bewaar daarom niet alleen de facturen en bankstukken, maar ook de toelichting bij bijzondere fiscale keuzes.
Denk hierbij aan:
- onderbouwing van btw-correcties;
- suppleties omzetbelasting;
- correspondentie met de Belastingdienst;
- berekeningen bij privégebruik;
- onderbouwing van zakelijke kosten;
- fiscale memo’s of adviesnotities;
- bewijsstukken bij investeringen en aftrekposten.
Een overzichtelijk dossier maakt het eenvoudiger om later te controleren of de informatie van de Belastingdienst overeenkomt met uw eigen administratie.
Conclusie
Het fiscaal inzagerecht wordt de komende jaren stapsgewijs ingevoerd. Vanaf 2026 ligt de nadruk op formele fiscale documenten, vanaf 2029 wordt het inzicht naar verwachting verder uitgebreid met informatie over de behandeling van dossiers en vanaf 2032 is het doel om toe te werken naar een meer integraal fiscaal dossier.
Voor ondernemers betekent dit vooral dat transparantie belangrijker wordt. Een volledige, juiste en goed onderbouwde administratie blijft daarbij noodzakelijk.
Heeft u vragen over uw administratie, aangiften of fiscale dossieropbouw? Administratiekantoor Betuwe helpt ondernemers graag met een duidelijke en controleerbare administratie.